جمهوری اسلامی از نگاه برخی روشنفکران اتحاد نقیضینیست که در بازی قدرت -در نهایت- یکی دیگری را خواهد بلعید.
جمهوریت بر آمده از دموکراسی بر آیند نوعی نگاه زمینی به حکومت است که قصد دارد با مهار قدرت از راهکار دموکراسی - نسخه ای ماده ای برای حکومتی منفعت گرا فراهم آورد .
و اسلام نیز در اینجا نه به معنای یک دین- بلکه تلقی خاصی از مذهب است که در قانون گذاران اولیه نظام سیطره داشته و به نسخه ی قانون در آمده است .
از آنجا که قانون اساسی همواره در سایه ثبات سیر میکند-سیالیت مذهب و فقه نه تنها بر آن تاثیر نمی گذارد بلکه جزمیت بر آمده از حکومت نیز آنهارا تحدید و تهدید خواهد کرد - تا همواره در چارچوب قانون نویسان اولیه بمانند و موجبات فرو ریزی فکری نظام را فراهم نسازند .